Topic

AI Game Changer พลิกธุรกิจจดทะเบียนสู่ความยั่งยืน

Highlights

เทคโนโลยี AI ได้เปลี่ยนสถานะจากทางเลือกมาเป็นปัจจัยพื้นฐานที่ตัดสินความอยู่รอดของธุรกิจ ปัจจุบันมีบริษัทชั้นนำในตลาดหลักทรัพย์ฯ นำ AI ไปประยุกต์ใช้ในการทำงาน และสามารถสร้างผลลัพธ์ได้อย่างเป็นรูปธรรม ครอบคลุมทั้งด้านประสิทธิภาพการผลิต ยกระดับความพึงพอใจลูกค้า บริหารความเสี่ยง และติดตามผลการดำเนินงานด้าน ESG
หลักการ "Start Small, Scale Fast" คือยุทธศาสตร์สู่ความสำเร็จของการประยุกต์ใช้ AI โดยเริ่มจากจุดที่เห็นผลไว (Quick Wins) ควบคู่กับการ Upskilling พนักงานและการทำงานร่วมกับพันธมิตร

ในรอบทศวรรษที่ผ่านมา ไม่มีคลื่นความเปลี่ยนแปลงใดจะทรงพลังและรวดเร็วเท่ากับการมาถึงของ AI ซึ่งได้แปรสภาพจาก "เทคโนโลยีทางเลือก" กลายเป็น "กลไกทางรอด" ที่บริษัทจดทะเบียนไทยไม่อาจมองข้ามได้อีกต่อไป

กว่า 30 บริษัทจดทะเบียนที่ได้รับรางวัล Sustainability Awards เป็นตัวอย่างขององค์กรที่นำ AI มาประยุกต์ใช้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยบริษัทที่ได้รับรางวัลทั้งหมดมีการใช้ AI ในระดับการใช้งานทั่วไป และกว่า 30% ใช้ AI เพื่อสนับสนุนการตัดสินใจเชิงกลยุทธ์ ขณะเดียวกัน 50% ของบริษัทเหล่านี้ยังได้กำหนด KPI หรือจัดโครงการเรียนรู้ด้าน AI เพื่อพัฒนาทักษะบุคลากรอย่างเป็นระบบ

ตัวอย่างการประยุกต์ใช้ AI ในบริษัทจดทะเบียนและที่น่าสนใจ

1. เพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน (Operational Excellence)

บริษัท ศรีตรังแอโกรอินดัสทรี จำกัด (มหาชน) (STA): ใช้เทคโนโลยี AI DRYER ซึ่งเป็นระบบที่ใช้ควบคุมการอบยางของโรงงานยางแท่ง เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและประหยัดพลังงาน รวมถึงมีการนำเอาระบบ AI Vision Camera Detection ที่สามารถตรวจสอบคุณภาพในการผลิตยางแท่งได้อย่างแม่นยำมาใช้ในการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต พร้อมทั้งมีการนำ AI มาวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อประเมินผลผลิตยางพาราในแต่ละพื้นที่ ใช้ในการบริหารสินค้าคงคลังให้สอดคล้องกับความต้องการของตลาด รวมถึงยังมีการใช้ระบบ AI ในการควบคุมการใช้พลังงานภายในโรงงานเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุด

บริษัท บีเคไอ โฮลดิ้งส์ จำกัด (มหาชน) (BKIH): ใช้เทคโนโลยี AI OCR (Artificial Intelligence Optical Character Recognition) แปลงเอกสารกระดาษให้เป็นข้อมูลดิจิทัลโดยอัตโนมัติ เช่น ใบกำกับภาษี ใบเพิ่มหนี้ และใบลดหนี้ ช่วยลดข้อผิดพลาดจากการป้อนข้อมูลด้วยตนเอง และเมื่อทำงานร่วมกับระบบ RPA จะช่วยเพิ่มความเร็วในการบริการได้เป็นอย่างมาก โดยคาดว่าจะช่วยจัดการเอกสารได้ถึง 327,119 แผ่นต่อปี และลดชั่วโมงการทำงานได้ 16,356 ชั่วโมงต่อปี นอกจากนี้ได้นำเอา AI มาใช้ในกระบวนการอนุมัติการซ่อมรถยนต์เพื่อให้การพิจารณามีประสิทธิภาพและรวดเร็ว ส่งผลให้ศูนย์ซ่อมสามารถเริ่มดำเนินการได้ทันที ลดระยะเวลาการรอคอยของลูกค้า และส่งเสริมความโปร่งใสในการให้บริการ

2. ยกระดับความพึงพอใจลูกค้า (Customer Experience & Personalization)

บริษัท กรุงเทพดุสิตเวชการ จำกัด (มหาชน) (BDMS): พัฒนานวัตกรรมระบบปัญญาประดิษฐ์ช่วยวินิจฉัยโรคทรวงอก ทางโรงพยาบาลได้จับมือเป็นพันธมิตรกับบริษัทสตาร์ทอัพ “Perceptra” และสถาบันการแพทย์ชั้นนำ ในการสร้างระบบ AI ที่ช่วยให้แพทย์สามารถอ่านผลการเอ็กซ์เรย์ช่องทรวงอกได้แม่นยำยิ่งขึ้น ผลลัพธ์คือระบบสามารถตรวจพบรอยโรคในปอดได้ถึง 8 ชนิด โดยมีความแม่นยำสูงถึง 96% และช่วยลดระยะเวลาในการวินิจฉัยของรังสีแพทย์จากเดิม 15 นาทีต่อภาพ เหลือเพียง 1 นาทีต่อภาพ ช่วยให้ผู้ป่วยเข้าถึงการรักษาได้เร็วยิ่งขึ้น

บริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) (ADVANC): นำ AI มาใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลและให้คำแนะนำในการแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น ณ จุดบริการลูกค้า เพื่อให้การช่วยเหลือลูกค้าเป็นไปอย่างแม่นยำและรวดเร็ว ตอบโจทย์ด้านงานบริการที่มีจำนวนมหาศาลในแต่ละวัน ควบคู่กับการเพิ่มความเสถียรของบริการผ่านโครงข่ายอัจฉริยะเพื่อเพิ่มความพึงพอใจให้กับลูกค้า โดยใช้ AI ในการวิเคราะห์และปรับแต่งระบบโครงข่ายให้ทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด เพื่อเพิ่มความรวดเร็ว ความปลอดภัย และลดข้อผิดพลาดของระบบเครือข่ายลงให้น้อยที่สุด

3. บริหารความเสี่ยง (Risk Management)

บริษัท ทีม คอนซัลติ้ง เอนจิเนียริ่ง แอนด์ แมเนจเมนท์ จำกัด (มหาชน) (TEAMG): บริษัทได้ประยุกต์ใช้ AI ร่วมกับเทคโนโลยีอื่น ๆ เช่น Digital Twin, BIM และ Data Analytics ในการออกแบบและบริหารโครงการจำนวนมากของลูกค้า รวมถึงใช้บริหารความเสี่ยงจากภัยธรรมชาติที่อาจส่งผลต่อธุรกิจได้โดยตรง เช่น อุทกภัย ดินถล่ม และแผ่นดินไหว เป็นต้น ซึ่งสามารถใช้เทคโนโลยีดังกล่าวเพื่อประเมินและลดความเสี่ยงเชิงพื้นที่อย่างแม่นยำยิ่งขึ้น เช่น การประเมินความแข็งแรงของอาคาร การพยากรณ์น้ำท่วม เป็นต้น พร้อมกันนี้ยังใช้ระบบ ERP (Enterprise Resource Planning) จัดการเอกสารที่ผสาน AI ซึ่งสามารถตรวจสอบข้อมูลอัตโนมัติว่ามีความผิดพลาดในจุดใดบ้าง ช่วยลดข้อผิดพลาดในกระบวนการทำงาน ลดต้นทุน และลดการใช้ทรัพยากร รวมถึงมีการวิเคราะห์ความเสี่ยงเกิดใหม่ (Emerging Risks) ในทุกมิติ รวมถึงด้านเทคโนโลยี เพื่อเตรียมความพร้อมรับมืออย่างรอบด้านและจัดทำแผนตอบสนองได้อย่างมีประสิทธิภาพ

บริษัท แอสเสท เวิรด์ คอร์ป จำกัด (มหาชน) (AWC): นำเอา AI มาใช้บริหารความเสี่ยงด้านระบบโครงสร้างพื้นฐาน (Predictive Maintenance) โดยใช้ระบบ Machine Learning มาบำรุงรักษาเชิงคาดการณ์สำหรับระบบไฟฟ้าในอาคารกลุ่มห้างค้าปลีก ช่วยลดความเสี่ยงของการหยุดชะงักของระบบไฟฟ้า เพิ่มประสิทธิภาพการจัดการพลังงาน และยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยของอาคาร พร้อมทั้งมีการนำร่องใช้ AI Camera กล้องตรวจจับพฤติกรรมที่ไม่ปลอดภัยภายในพื้นที่โครงการ ช่วยเฝ้าระวังและแจ้งเตือนทีมรักษาความปลอดภัยแบบเรียลไทม์ ทำให้สามารถป้องกันและลดอุบัติเหตุได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น

4. ติดตามผลการดำเนินงานด้าน ESG (Sustainability)

บริษัท ดับบลิวเอชเอ ยูทิลิตี้ส์ แอนด์ พาวเวอร์ จำกัด (มหาชน) (WHAUP): ประยุกต์ใช้ AI กับโครงการ Solar Anomalies Detection ในการตรวจจับและวิเคราะห์ความผิดปกติของระบบพลังงานแสงอาทิตย์แบบเรียลไทม์ ซึ่งช่วยลดการสูญเสียพลังงานและลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้ถึง 162 ตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่าต่อปี พร้อมทั้งมีการนำ AI มาใช้ในโครงการ Reclamation Water Project ช่วยให้บริษัทสามารถติดตามและบรรลุเป้าหมายการผลิตน้ำคุณภาพสูงเพื่อลดการใช้น้ำจากแหล่งธรรมชาติได้ถึง 7.6 ล้านลูกบาศก์เมตรต่อปี ซึ่งช่วยสร้างความมั่นคงด้านน้ำให้กับชุมชนรอบข้าง

บริษัท อมตะ วีเอ็น จำกัด (มหาชน) (AMATAV): บริษัทได้นำ AI ผสมผสานกับเทคโนโลยี BIM (Building Information Modeling) เพื่อวางแผนและวิเคราะห์การใช้วัสดุอย่างแม่นยำ ช่วยลดปริมาณวัสดุที่สูญเปล่าและลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากวัสดุก่อสร้างได้กว่า 90.22 ตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า ขณะเดียวกันยังประยุกต์ใช้ AI เพื่อติดตามการปล่อยก๊าซเรือนกระจก (GHG Tracking) และรายงานผลการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก (Scope 1 และ 2) อย่างเป็นระบบ โดยในปี 2567 สามารถลดได้ถึง 9.58% เมื่อเทียบกับปีฐาน

บทสรุปและข้อเสนอแนะยุทธศาสตร์สู่ความสำเร็จสำหรับผู้บริหารและนักลงทุน

Start Small, Scale Fast: เริ่มต้นจากโครงการเล็ก ๆ ที่เห็นผลชัด (Quick Wins) เพื่อแก้ Pain Point แล้วจึงขยายผล ไม่ติดกับดักการทดลองที่ไม่มีวันจบ
Upskilling / Reskilling: AI ไม่ได้มาแทนที่คน แต่มาช่วยให้คนทำงานที่มีมูลค่าสูงขึ้น
Ecosystem Collaboration: การทำงานร่วมกับ Partner และ Startup คือทางลัด เพื่อจะเข้าถึงนวัตกรรมใหม่ ๆ ผ่านความร่วมมือ แทนที่จะต้องพัฒนาเองทั้งหมด

จากรายงาน 2026 CIO Playbook commissioned by Lenovo ระบุว่าบริษัทในภูมิภาคอาเซียนและในไทยกำลังเร่งการใช้งาน AI อย่างเต็มกำลังเพื่อยกระดับความสามารถในการแข่งขัน ดังนั้นการที่บริษัทจดทะเบียนสามารถบูรณาการ AI เข้ากับกลยุทธ์ ตั้งแต่การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต การสร้างประสบการณ์ที่ดีแก่ลูกค้า ไปจนถึงการขับเคลื่อนความยั่งยืน จะไม่เพียงแต่มีผลประกอบการที่ดีขึ้นเท่านั้น แต่ยังจะได้รับการประเมินมูลค่า (Valuation Premium) ที่สูงขึ้นจากตลาดอีกด้วย สำหรับนักลงทุน AI เป็นปัจจัยที่สามารถนำไปพิจารณาเพิ่มเติมว่าแต่ละบริษัทนำ AI มาช่วยเพิ่มความสามารถทางการแข่งขันได้อย่างไรบ้าง เพื่อหาโอกาสสร้างผลตอบแทนในระยะยาว

ท่านสามารถค้นหาข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับ ESG ได้ที่: SET ESG Academy (Website) (Line) (Showcases: Sustainability Awards 2025) (Showcases: SET ESG Ratings 2025)

หมายเหตุ: บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ข้อมูลสำหรับการศึกษาในเบื้องต้นเท่านั้น มิได้มีเจตนาในการชี้นำการลงทุนแต่อย่างใด นักลงทุนควรศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมก่อนตัดสินใจลงทุน

บทความเพิ่มเติม

📍ทุกเส้นทางมุ่งหน้าสู่ Net Zero: ธุรกิจไทยจะก้าวไปถึงจุดนั้นได้อย่างไร?